Laptopverbod voor advocaten bij gevangenisbezoek leidt tot felle kritiek

Strafrechtadvocaten mogen voortaan geen laptop, telefoon of USB-stick meer meenemen tijdens bezoeken aan cliënten in de gevangenis. De maatregel van de Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI) stuit op grote weerstand vanuit de advocatuur, die spreekt van een “onwerkbare en onbegrijpelijke” situatie.

Advocaten verbijsterd over nieuw laptopverbod in gevangenissen

Vanaf nu geldt in alle Nederlandse gevangenissen een verbod op het meenemen van digitale apparaten door strafrechtadvocaten. De Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI) stelt dat deze maatregel noodzakelijk is om de toename van contrabande en criminele communicatie binnen detentiecentra tegen te gaan. De Nederlandse Orde van Advocaten (NOvA) spreekt echter van een ongefundeerde en disproportionele maatregel.

Van uitzondering naar landelijke regel

Tot voor kort gold het laptopverbod alleen voor de Extra Beveiligde Inrichting (EBI) in Vught. Die maatregel werd in 2021 ingevoerd na de arrestatie van advocaat Youssef T., een neef en voormalig raadsman van topcrimineel Ridouan Taghi. Nu wordt het beleid op alle penitentiaire inrichtingen toegepast, ongeacht het risicoprofiel van de gedetineerde.

De DJI motiveert deze uitbreiding met het argument dat digitale apparatuur misbruikt kan worden voor het smokkelen van informatie en het voortzetten van criminele activiteiten vanuit de cel.

Onwerkbaar voor de advocatuur

De maatregel stuit op harde kritiek van de Nederlandse Orde van Advocaten. Bestuurslid en strafrechtadvocaat Karin de Lange noemt het beleid “onacceptabel, onbegrijpelijk en onwerkbaar”. Volgens haar maakt het verbod de verdediging van cliënten in strafzaken onuitvoerbaar.

“Onze dossiers omvatten vaak tienduizenden pagina’s, die digitaal beschikbaar zijn en regelmatig worden geüpdatet,” aldus De Lange. “Zonder laptop kun je zulke hoeveelheden informatie onmogelijk efficiënt doornemen met je cliënt.”

Daarnaast wijst zij op het belang van toegang tot beeld- en geluidsmateriaal in strafzaken. “Zonder laptop kun je geen camerabeelden of audio-opnames bespreken. Dat is essentieel in veel zaken.”

Veiligheid versus vertrouwen

De Lange stelt dat het argument van DJI — dat het verbod bijdraagt aan de veiligheid — niet overtuigt. Ze ziet het als een uiting van wantrouwen jegens de advocatuur. “Als er aanwijzingen zijn dat een advocaat regels overtreedt, moet daar gericht op worden gehandhaafd. Een collectieve maatregel als deze schaadt het functioneren van de rechtspraak.”

Ze benadrukt dat advocaten al verplicht zijn om aan te geven welke apparatuur zij meenemen, en dat deze na afloop van het bezoek gecontroleerd weer wordt meegenomen. “Er is dus al een controlemechanisme. Deze nieuwe stap is disproportioneel.”

Oproep aan DJI: heroverweeg het besluit

De Nederlandse Orde van Advocaten roept DJI op om de maatregel terug te draaien. In plaats van een algemeen verbod, zou de nadruk volgens de Orde moeten liggen op gerichte handhaving en toezicht op naleving van bestaande regels.

“Het strafrechtelijk systeem moet kunnen rekenen op een goede verdediging,” besluit De Lange. “Dit beleid maakt dat onmogelijk en ondermijnt de rechtsstaat.”

Bron: NOS.nl